تفاوت مدل کسب و کار با طرح کسب و کار در هدف هر کدام نهفته است. مدل کسب و کار مکانیسمی است که شرکت از طریق آن درآمد خود را ایجاد می­کند در حالی که طرح کسب و کار سندی است که استراتژی شرکت و عملکرد مالی مورد انتظار برای سال‌های آینده را ارائه می‌دهد.

در واقع، مدل کسب و کار در مرکز طرح کسب و کار قرار دارد.

مدل کسب و کار، نحوه قرارگیری شرکت در زنجیره صنعت و نحوه سازماندهی روابط آن با تأمین‌کنندگان، مشتریان و شرکا را جهت تولید درآمد بیان می­‌کند. طرح کسب و کار این موقعیت را در یک سری اقدامات استراتژیک همراه با اعداد و ارقام ترجمه می‌­کند.

مدل کسب و کار پایه و اساس یک شرکت است، در حالی که طرح کسب و کار ساختار است. برای مقایسه این دو، ابتدا باید شناخت بهتری از هرکدام از این مفاهیم داشته باشیم.

طرح کسب و کار چیست؟

هنگام مقایسه استفاده از مدل کسب و کار و طرح کسب و کار، برای نتیجه گیری نهایی باید هر یک را بهتر درک کنیم. یکی از اولین اهداف یک شرکت می‌تواند تعریف مدل کسب و کار شما باشد.

طرح کسب و کار بخش جزئی است که شامل تمام اطلاعات و مراحل مانند برنامه بازاریابی، سازمان، محصولات یا خدمات، برنامه فروش و غیره است. برخی از سوالات مفید که هنگام تدوین طرح کسب و کار خود می‌توانید استفاده کنید:

  • اکنون چه چیزی داریم؟
  • می‌خواهیم در آینده چه چیزهایی داشته باشیم؟
  • برای رسیدن به این آینده چه چیزهایی نیاز داریم؟

برای اطلاعات بیشتر و کامل تری در این خصوص، روی طرح کسب و کار کلیک کنید!

مدل کسب و کار چیست؟

مدل کسب و کار ساختاری است که شرکت برای تعیین آرمان خود از آن استفاده می‌کند. این مدل به موفقیت و یا مدیریت هر نوع چالشی که می‌تواند ظاهر شود کمک می‌کند.

مدل کسب و کار روشی است برای کسب درآمد. شاید کسب و کاری در حال فروش محصول یا خدمات باشد. در آخر، کاری که یک کسب و کار انجام می‌دهد تولید ارزش و فروش آن به قیمت مشخص است.

هر مدل کسب و کاری دارای این عناصر است:

  • گزاره ارزش: قابلیتی است که محصول شما را برای مشتریان جذاب می‌­کند.
  • بازار هدف: گروه خاصی از مصرف‌­کنندگان که علاقه­‌مند به محصول شما هستند.
  • مزیت رقابتی: ویژگی منحصر به فرد محصول یا خدمات شماست که به راحتی توسط رقبا قابل تقلید نیست.
  • ساختار هزینه: لیستی از هزینه­‌های ثابت و متغیر مورد نیاز کسب و کار شما و چگونگی تأثیر آن‌ها بر قیمت‌گذاری.
  • معیارهای اصلی: این که کسب و کار شما چگونه موفقیت خود را اندازه می­‌گیرد.
  • منابع: دارایی­‌های مادی، مالی و فکری و معنوی شرکت شما.
  • مشکل و راه حل: نقاط درد( چالش‌ها، مشکلات ) مشتریان شما و این‌که کسب و کار شما چگونه می‌خواهد آن­ها را برآورده کند.
  • مدل درآمد: چارچوبی است که منابع درآمدزا را شناسایی می‌­کند.
  • جریانات درآمد: روش­‌های مختلفی که شرکت شما می­‌تواند درآمدزایی کند.
  • سود مانده: مبلغی که کسب و کار شما منهای هزینه­‌های شرکت، به دست آورده است.

برای اطلاعات بیشتر در این خصوص، روی مدل کسب و کار کلیک کنید!

وابستگی متقابل در مدل کسب و کار و طرح کسب و کار

وابستگی متقابل در مدل کسب و کار و طرح کسب و کار

گرچه درست است که یک طرح کسب و کار و مدل کسب و کار دو سند جداگانه هستند، اما واقعیت این است که طرح کسب و کار بدون مدل کسب و کار نمی‌تواند وجود داشته باشد. زیرا یک طرح کسب و کار ساختار اهداف مالی یک کسب و کار را توصیف می‌کند در حالی که مدل کسب و کار نحوه جریان پول را توضیح می‌دهد.

مدل کسب و کار باید جایی برای رشد و انطباق داشته باشد. در این صورت اگر مدل کسب و کار تغییر کند، طرح کسب و کار نیز باید منطبق شود.

مقایسه

در ساده‌ترین حالت، یک طرح کسب و کار توصیفی مکتوب از آینده یک کسب و کار است. این سندی است که نه تنها مفهوم کسب و کار را روی کاغذ نشان می‌دهد بلکه افراد و مراحلی را، که برای هدایت کسب و کار به سمت موفقیت نقش دارند، مشخص می‌کند.

مدل کسب و کار مدلی است که در آن شما درباره صنعت و نیاز به یک محصول یا خدمات خاص، ساختار کسب و کار و چگونگی دستیابی به موفقیت بحث می‌کنید.

طرح کسب و کار بازاری که کسب و کار در آن فعالیت خواهد کرد، رقابت و برنامه‌ها را برای کسب و کار به عنوان یک نقشه بیان می‌کند. سرانجام طرح کسب و کار برنامه مالی را ارائه می‌دهد و در مورد درآمد و جریان نقدی، وام‌ها، تعهدات و اینکه چه زمان و چگونه سرمایه‌گذاران انتظار دارند بازده داشته باشند، بحث می‌شود.

به عبارتی، مدل کسب و کار منطق و طرح کسب و کار برای کسب درآمد است. اگر طرح کسب و کار یک نقشه راه است که توصیف می‌کند کسب  وکار در یک دوره زمانی مشخص چقدر سود می‌دهد، مدل کسب و کار اسکلتی است که نحوه درآمدزایی را توضیح می‌دهد. یک مدل همه چیز را از نحوه ارزیابی کسب و کار در یک صنعت گرفته تا نحوه تعامل با تأمین‌کنندگان، مشتریان و شرکا برای تولید سود در بر می‌گیرد.

انواع مختلفی از مدل های کسب و کار وجود دارد. به عنوان مثال، یک شرکت نرم افزاری ممکن است بر اساس یک مدل اشتراک باشد، که از مشتریانی که سالانه اشتراک خود را برای مجوز استفاده از این نرم افزار تمدید می کنند، درآمد کسب می‌کند. همچنین برای هر کسب و کاری میتوان بوم منحصر به فرد آن کسب و کار را طراحی کرد.

برای اطلاعات بیشتر روی بوم کسب و کار کلیک کنید!

جمع بندی

  • بنابراین، تفاوت بین یک مدل کسب و کار و یک طرح کسب و کار در این است که هر دو بخشی از یک فرآیند موثر برنامه‌ریزی استراتژیک هستند.
  • چه ارزشی ایجاد می کنید؟ این ارزش را برای چه کسی ایجاد می کنید؟ چگونه این مقدار را به سرمایه‌گذار تحویل می دهید؟ یک طرح کسب و کار عالی منوط به منابع (زمان، زیرساخت‌ها، نیروی انسانی، فناوری، صلاحیت ها و سرمایه) است.
  • هر دو به رشد یک کسب وکار کمک می‌کنند. استفاده از مدل و  طرح کسب و کار مناسب به این معنی است که شرکت شما می‌تواند روند واضح‌تر و محصولات و خدمات بهتری داشته باشد.
  • پس داشتن یک برنامه استراتژیک موثر یک مزیت قدرتمند تجاری است که احتمال موفقیت را به طرز چشمگیری افزایش می‌دهد.